Διαδικτυακός χαιρετισμός του Προέδρου ΤΜΕΔΕ Κωνσταντίνου Μακέδου στην Ημερίδα «Χώροι Λατρείας στη Μεσόγειο» του ΤΕΕ/ΤΚΜ – «Η αρχιτεκτονική είναι μια παγκόσμια γλώσσα»

Ο Πρόεδρος του ΤΜΕΔΕ, Κωνσταντίνος Μακέδος, απηύθυνε διαδικτυακό χαιρετισμό στην επιστημονική ημερίδα «Χώροι Λατρείας στη Μεσόγειο», την πρώτη ημέρα της τριήμερης δράσης, που πραγματοποιήθηκε στο αμφιθέατρο του ΤΕΕ/ΤΚΜ, αναδεικνύοντας τον ρόλο της αρχιτεκτονικής ως παγκόσμιας γλώσσας διαπολιτισμικού διαλόγου και τη σημασία των χώρων λατρείας ως μνημείων πολιτιστικής κληρονομιάς της Μεσογείου. Όπως χαρακτηριστικά τόνισε:

«Η αρχιτεκτονική είναι μια παγκόσμια γλώσσα, που υπερβαίνει σύνορα, θρησκείες και πολιτισμικές διαφορές»

Στο πλαίσιο του χαιρετισμού του, ο κ. Μακέδος υπογράμμισε ότι η ημερίδα προωθεί την ανταλλαγή εμπειριών και τη διαμόρφωση ενός κοινού οράματος για το μέλλον της Μεσογείου.

Το ΤΜΕΔΕ στήριξε τη διοργάνωση της ημερίδας, αναγνωρίζοντας τη σημασία των χώρων λατρείας στη Μεσόγειο ως μνημείων πολιτιστικής κληρονομιάς, πνευματικότητας και διαθρησκευτικού διαλόγου — αξίες που συνομιλούν με τον ρόλο του Ταμείου ως θεσμικού εταίρου της τεχνικής κοινότητας και υποστηρικτή πρωτοβουλιών που αναδεικνύουν την αρχιτεκτονική κληρονομιά.

Διοργάνωση

Την ημερίδα με θέμα «Χώροι Λατρείας στη Μεσόγειο» διοργάνωσαν το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας / Τμήμα Κεντρικής Μακεδονίας (ΤΕΕ/ΤΚΜ), ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων Διπλωματούχων Ανωτάτων Σχολών – Πανελλήνια Ένωση Αρχιτεκτόνων (ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ) και η Ένωση Αρχιτεκτόνων της Μεσογείου – UMAR (Union of Mediterranean Architects), με την υποστήριξη του Ταμείου Μηχανικών Εργοληπτών Δημοσίων Έργων (ΤΜΕΔΕ) και του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων Θεσσαλονίκης (ΣΑΘ).

Χαιρετισμοί διοργανωτών

Ο Πρόεδρος του ΤΕΕ/ΤΚΜ, Ηλίας Περτζινίδης, τόνισε ότι οι χώροι λατρείας δεν αποτελούν μόνον αρχιτεκτονικά οικοδομήματα, αλλά είναι άρρηκτα συνδεδεμένοι με τη ζωή και την πίστη των ανθρώπων και με τις αξίες που διαμορφώνουν την ταυτότητα κάθε κοινωνίας. Όπως σημείωσε χαρακτηριστικά:

«Και οι χώροι λατρείας πρέπει να είναι σεβαστοί από όλους, ανεξάρτητα από θρησκευτικές πεποιθήσεις ή πολιτιστικές αφετηρίες»

Στον χαιρετισμό του υπογράμμισε ακόμη ότι οι χώροι λατρείας της Μεσογείου αποτελούν μνημεία ανεκτίμητης πολιτιστικής κληρονομιάς και επισήμανε την ανάγκη διατήρησης, συντήρησης και ανάδειξής τους, ώστε να διασωθούν τόσο η αισθητική και αρχιτεκτονική τους αξία όσο και το βαθύτερο πολιτισμικό και ιστορικό τους αποτύπωμα.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ελληνορθόδοξη παράδοση, σημειώνοντας ότι οι εκκλησίες που είναι διάσπαρτες σε ολόκληρο τον ελλαδικό χώρο, από τις βυζαντινές εκκλησίες έως τους νεότερους ναούς, συνιστούν «αρχιτεκτονικά κομψοτεχνήματα», τα οποία αξίζουν τον σεβασμό όχι μόνο των Ορθοδόξων Χριστιανών, αλλά ολόκληρης της παγκόσμιας κοινότητας. Όπως παρατήρησε ο κ.Περτζινίδης:

«Μεγαλώσαμε με τις εκκλησιές στις γειτονιές και στα χωριά μας. Οι χώροι λατρείας είναι κομμάτι της συλλογικής μας μνήμης και της πολιτιστικής μας συνέχειας. Είναι στοιχεία που οφείλουμε να διαφυλάξουμε και να κληροδοτήσουμε στις επόμενες γενιές»

Aπό την πλευρά του ο Πρόεδρος του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων Θεσσαλονίκης, Δημήτρης Αμπόνης τόνισε πως:

«Οι τόποι λατρείας έχουν πάντοτε μια ιδιαίτερη βαρύτητα μέσα στον αστικό και κοινωνικό ιστό. Είναι χώροι πνευματικότητας, συλλογικής μνήμης και υψηλού συμβολισμού»

Ενώ σημείωσε ότι η επιστημονική ημερίδα αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια εποχή όπου η Μεσόγειος δοκιμάζεται από εντάσεις, συγκρούσεις και κοινωνικές ανισότητες.

Εκπροσωπώντας τον Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης Φιλόθεο, ο αρχιμανδρίτης π. Ιωάννης Τράγκας αναφέρθηκε στις τρεις μεγάλες θρησκείες της Μεσογείου — τον Ιουδαϊσμό, τον Χριστιανισμό και το Ισλάμ — υπογραμμίζοντας ότι:

«Και οι τρεις επηρέασαν βαθιά την ιστορία, την τέχνη, τη φιλοσοφία και τον πολιτισμό των λαών της Μεσογείου»

Σημείωσε, μάλιστα, ότι οι χώροι λατρείας αυτών των τριών θρησκειών — η Συναγωγή, η Εκκλησία και το Τζαμί — παρά τις διαφορές τους μοιράζονται έναν κοινό πυρήνα:

 «Είναι τόποι προσευχής και λατρείας, θεωρούνται ιεροί χώροι και εκεί οι άνθρωποι ακούν τα ιερά κείμενα και διδάσκονται την πίστη τους και προάγουν την ειρήνη και την αλληλεγγύη μεταξύ των ανθρώπων»

Σε διαδικτυακό μήνυμά του, ο Γενικός Γραμματέας Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος, Ευθύμης Μπακογιάννης, χαρακτήρισε τη Μεσόγειο σταυροδρόμι πολιτισμών και ιδεών και τόνισε:

«Oι χώροι λατρείας δεν αποτελούν μόνο θρησκευτικά μνημεία, αλλά ζωντανά κύτταρα πολιτιστικού διαλόγου και κοινωνικής συνοχής»

Ο Πρόεδρος του ΣΑΔΑΣ – ΠΕΑ, Δημήτρης Ξυνομηλάκης, επισήμανε με σαφήνεια πως:

«Οι χώροι πνευματικότητας και προσευχής αποτελούν τόπους συνάντησης, μνήμης και πολιτισμικής ταυτότητας, αλλά και σημαντικές μαρτυρίες της ιστορικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς των μεσογειακών κοινωνιών»

Παράλληλα, παρουσίασε συγκεκριμένα έργα αποκατάστασης και σχεδιασμού χώρων λατρείας γύρω από τη λεκάνη της Μεσογείου.

Αξιοσημείωτο ενδιαφέρον προκάλεσε η ομιλία της Ομότιμης Καθηγήτριας του ΕΜΠ, Τώνιας Μοροπούλου, επιστημονικά υπεύθυνης του έργου αποκατάστασης του Ιερού Κουβουκλίου του Παναγίου Τάφου στα Ιεροσόλυμα.

Η κ. Μοροπούλου παρουσίασε την καινοτόμο αποκατάσταση του Ιερού Κουβουκλίου, υπογραμμίζοντας ότι στόχοι του έργου ήταν η δομική ακεραιότητα και η αειφορία του μνημείου, αλλά κυρίως ο σεβασμός και η ανάδειξη των αξιών του. Ως επιστημονικά υπεύθυνη του ερευνητικού προγράμματος «Το Εύλογον» και Α’ Αντιπρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, δεν παρέλειψε να επισημάνει πως:

«Το μήνυμα της Ανάστασης είναι το αφήγημα που αγγίζει τις ψυχές της ανθρωπότητας, γιατί αγγίζει την ανάγκη της για την ελπίδα»

Προανήγγειλε, ακόμη, για τον προσεχή Οκτώβριο τη διοργάνωση στη Θεσσαλονίκη μιας εκδήλωσης διεθνούς κλίμακας, με αφορμή τη συμπλήρωση δέκα χρόνων από το άνοιγμα του Παναγίου Τάφου στις 26 Οκτωβρίου 2016.

Στην ομιλία του με τίτλο «Η Αρχιτεκτονική του Αγίου Όρους: Από την Οχυρωματική Παράδοση στην Εξωστρέφεια», ο Κωνσταντίνος Ρηγόπουλος, προϊστάμενος του Τμήματος Έργων Αποκατάστασης στο Κέντρο Διαφυλάξεως Αγιορειτικής Κληρονομιάς (Κε.Δ.Α.Κ.), τόνισε πως:

«Το Άγιον Όρος δεν είναι απλώς ένα μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO. Είναι ίσως το μοναδικό, αδιάλειπτα εν λειτουργία, ζωντανό μνημειακό και πολεοδομικό σύνολο τέτοιας κλίμακας στην Ευρώπη»

Ο Πρόεδρος της UMAR, Amir Turki, μίλησε για τη συνύπαρξη των χώρων λατρείας ως συνώνυμο της ειρήνης και της ανεκτικότητας. Σημείωσε, μάλιστα, ότι η Θεσσαλονίκη αποτελεί ένα από τα πλέον εμβληματικά παραδείγματα θρησκευτικής συνύπαρξης στην Ανατολική Μεσόγειο. Πρόσθεσε, μάλιστα ότι:

 «Η πόλη αυτή υπήρξε επί αιώνες σταυροδρόμι του Σεφαραδίτικου Ιουδαϊσμού, του Οθωμανικού Ισλάμ και της Ορθόδοξης Χριστιανικής παράδοσης, διαμορφώνοντας ένα μοναδικό πολιτισμικό μωσαϊκό»

Το θέμα «Αρχιτεκτονική, ταυτότητα και διάλογος στη Μεσόγειο» ανέπτυξε η Ταμίας της UMAR, Lilia Cannarella, ενώ σε διαδικτυακό χαιρετισμό του, ο Πρόεδρος του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων, Πολεοδόμων, Αρχιτεκτόνων Τοπίου και Συντηρητών της Επαρχίας του Agrigento της Σικελίας, Αλφόνσο Τσιρίνο, μίλησε για τον Διεθνή Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό με θέμα «Τόποι Λατρείας στη Μεσόγειο».

Η Έκθεση των Βραβείων του συγκεκριμένου Διεθνούς Αρχιτεκτονικού Διαγωνισμού, που απονεμήθηκαν στο Agrigento, παρουσιάστηκε στο φουαγιέ του ΤΕΕ/ΤΚΜ.

Συντονισμός & παρουσίες

Τον συντονισμό της εκδήλωσης είχε η αρχιτέκτονας μηχανικός Μιχαέλα Λιτσαρδάκη, μέλος της Διοικούσας Επιτροπής του ΤΕΕ/ΤΚΜ, ενώ στο προεδρείο συμμετείχαν ακόμη ο Πρόεδρος του ΣΑΔΑΣ – ΠΕΑ, Δημήτρης Ξυνομηλάκης, και ο Πρόεδρος της UMAR, Amir Turki.

Στην ημερίδα παρέστησαν, μεταξύ άλλων, ο Αντιπεριφερειάρχης Υποδομών και Δικτύων Πάρις Μπίλλιας ως εκπρόσωπος της Περιφερειάρχη Κεντρικής Μακεδονίας Αθηνάς Αηδονά, η Αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού Βίκυ Χατζηβασιλείου, ο Πρόεδρος της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών Δρ. Βασίλειος Πάππας και ο Πλωτάρχης (ΤΥ) Απόστολος Καντζόγιας ΠΝ (ΝΑΣΒΕ) ως εκπρόσωπος του Αρχηγού ΓΕΝ, Αντιναυάρχου Δημητρίου Ελευθερίου Κατάρα ΠΝ.

Πηγή: Δελτίο Τύπου ΤΕΕ/ΤΚΜ – ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ – UMAR.

Σχετικό πρόγραμμα τριημέρου εκδηλώσεων: tkm.tee.gr

Αφίσα της επιστημονικής ημερίδας «Χώροι Λατρείας στη Μεσόγειο» στο Αμφιθέατρο ΤΕΕ/ΤΚΜ, Θεσσαλονίκη, 21 Μαΐου 2026, με υποστήριξη ΤΜΕΔΕ